Σήμερα, θα μας ξεναγήσει στο Μαυροβούνιο η πριγκιπέσσα του aka Χριστίνα 😉

To post είναι σε συνέχεια των αναρτήσεων ‘Ελληνίδες μαμάδες στο εξωτερικό

Σε ποια χώρα/πόλη μένεις, από ποια μέλη αποτελείται η οικογένεια σου, πότε και γιατί βρέθηκες στο εξωτερικό;

Μείναμε 3 χρόνια στην πόλη Ποντγκόριτσα, την ξακουστή (!) πρωτεύουσα του Μαυροβουνίου. Πήγαμε τον Ιούνιο του 2015, μετά από σχετική πρόταση από τη δουλειά του συζύγου μου, με τον 3,5 ετών τότε γιο μας. Στην πορεία, το καλοκαίρι του 2016 αποκτήσαμε την κόρη μας!

Σχετικά με την εκπαίδευση…
Δεν έχω πολύ καλή εικόνα για το δημόσιο σύστημα, αν και ξέρω ότι η υποχρεωτική εκπαίδευση μοιάζει αρκετά με το Ελληνικό σύστημα.

Ο γιος μου ωστόσο πήγε στο μοναδικό (όταν φτάσαμε) διεθνές σχολείο της πρωτεύουσας. Συγκεκριμένα, αμερικάνικο. Ήταν ένα μικρό σχολείο των 70 περίπου μαθητών στο σύνολο – από προνήπιο μέχρι Τρίτη Λυκείου! Στην τάξη του δεν ήταν πάνω απο 10 μαθητές σε καμία χρονιά, με δυο δασκάλες ανά τάξη.

Προσαρμόστηκε αρκετά εύκολα, αν και δεν μιλούσε ούτε λέξη Αγγλικών. Είναι μαγεία να βλέπεις τα πιτσιρίκια να συνεννοούνται και να παίζουν άψογα, δίχως κοινή γλώσσα!

(Η Ελληνίδα γραφική μανούλα βέβαια φρόντισε να κάθεται απέξω για τις πρώτες εβδομάδες και να τον παίρνει σχετικά νωρίς, ώστε η μετάβαση να γίνει ομαλά και να μην καεί καμιά μέρα όταν στο εστιατόριο τον ρωτούσαν αν καίει η σούπα και εκείνος φώναζε τρομοκρατημένος «ΝΑΙ!». «ΝΕ» στα Μαυροβουνέζικα -όπως και στα Σέρβικα- σημαίνει OXI. Καλό;;;;)

Στην περσινή σχολική χρονιά ξεκίνησε κιόλας ανάγνωση και εργασίες στο σπίτι. Γενικά, έκαναν πολύ ωραία και προχωρημένα πράγματα για την ηλικία τους (επιστημονικά πειράματα, αναπαραστάσεις αρχαίων πολιτισμών, παγκόσμιους χάρτες, μουμιοποίηση φρούτων, τεστ ικανοτήτων σε υπολογιστές κοκ).

Το μόνο που δεν μου άρεσε ήταν που πήραν αναλυτικούς «ελέγχους» με βαθμολογία ανά θέμα (Α, Β ,C κτλ). Αισθάνομαι ότι ήταν πολύ μικροί για να μπουν σε μια τέτοια διαδικασία.

Στο γιατρό με τα παιδιά.. σύστημα υγείας και άλλα…

Αχ και εδώ η εμπειρία μου είναι από ιδιωτικό σύστημα (Πριγκιπεσσα γαρ!). Οι παιδίατροι που μας παρακολουθήσαν είχαν ένα εξαιρετικό σύστημα για το οποίο έχω γράψει στο blog μου αναλυτικά. Γενικά όμως ξέρω ότι οι εμβολιασμοί είναι υποχρεωτικοί, ο μη εμβολιασμός επιφέρει χρηματικά πρόστιμα, και όλα γίνονται σε κρατικά ιατρεία και μόνο!

Όσο για την υπερπροστασία, αν και μοιάζουμε πολύ με τους Μαυροβούνιους σε δίαφορα θέματα (εκείνοι είναι πιο φανατικοί καπνιστές κι απο μας!), είναι νομίζω πιο χαλαροί από εμάς σε αυτά τα θέματα. Ακόμη και με βροχή, θα δεις πολλές μανούλες να σπρώχνουν καρότσια δεξιά και αριστερά.

Παιδιά και παιχνίδι:
Τα πράγματα στο Μαυροβούνιο αισθάνομαι ότι είναι ένα κλικ πριν από εμάς. 10 χρόνια πρίν ίσως. Έχει αισθάνεσαι μεγαλύτερη “ξεγνοιασία”και ασφάλεια έξω στους δρόμους και τα πάρκα. Στο κέντρο της πόλης, κάθε απόγευμα κλείνουν την κυκλοφορία και τότε ξεχύνονται στους δρόμους παιδιά με πατίνια, ποδήλατα, σκυλιά, παίζουν, τρέχουν και κυκλοφορούν ελεύθερα!

Υπάρχουν όμως και αρκετοί κλειστοί “κλασικοί” παιδότοποι, στους οποίους καταφεύγουν όλοι, τις βροχερές κυρίως μέρες.

Σχετικά με τη γέννηση ενός παιδιού:

Την κορούλα μας τη γέννησα στην Ελλάδα, αλλά η παρακολούθηση έγινε κατά κύριο λόγο στο Μαυροβούνιο, εκτός από την Αυχενική διαφάνεια και τη Β’ επιπέδου που έγιναν στην Ελλάδα.

Στον 7ο μήνα εγκαταστάθηκα στα πάτρια εδάφη για τη γέννα, γιατί πιο μετά δεν θα μπορουσα να πετάξω με το αεροπλάνο (ούτε και να πάρω τα πόδια μου), σύμφωνα με τους κανόνες των περισσοτέρων αεροπορικών εταιριών.

Στο ιατρικό αυστηρά κόμμάτι δεν είχα κάποιο ιδιαίτερο θέμα. Το πρωτόκολλο είναι πάνω κάτω το ίδιο με Ελλάδα, με κάπως λιγότερες επαναληπτικές εξετάσεις και με μεγαλύτερη αυστηρότητα στον χρωμοσωμικό έλεγχο για εγκυμονούσες άνω των 35 ετών.

Η μεγάλη δυσκολία ήταν η γλώσσα, καθώς η πλειονότητα δεν μιλούσε Αγγλικά – ούτε καν οι γιατροί! Έτσι, στον πρώτο υπέρηχο όπου διαπιστώθηκε η εγκυμοσύνη μου, το μονο που κατάλαβα ήταν το “baby” και αμέσως μετά «problem, big problem, hematom!”. (Είχα δηλαδή ένα αιμάτωμα στην μήτρα που περιμέναμε ένα τρίμηνο με αγωνία να δούμε αν θα απορροφηθεί. Τελικά όλα καλά.)

Εάν θα έπρεπε να γεννήσω εκεί το άγχος μου θα αυξανόταν κατακόρυφα για τρεις λόγους (που δείχνουν τις μεγάλες διαφορές με το σύστημα και τη νοοτροπία μας στην Ελλάδα):
– Πρώτον, εκεί η επισκληρίδιος δεν είναι τόσο διαδεδομένη, οι περισσότερες γεννάνε φυσικά, ακόμη κι αν το μωρό πχ. είναι με το κεφάλι προς τα πάνω! Οπότε η τεχνογνωσία σε επισκληρίδιο, αλλά ακόμη και σε καισαρική γενικότερα, είναι αρκετά πιο περιορισμένη σε σύγκριση με εδώ.
– Δεύτερον, υπάρχει μόνο μια ιδιωτική κλινική και έτσι η μεγάλη εμπειρία βρίσκεται μόνο στη μια και μοναδική δημόσια κλινική, της οποίας τους χώρους επισκεφθήκαμε, για παν ενδεχόμενο, και πραγματικά αγχωθήκαμε

(Έμαθα ωστόσο οτι φέτος το καλοκαίρι ανακαίνισαν πλήρως την γυναικολογική πτέρυγα και ότι όλα είναι καλύτερα.)
– Τρίτον, δεν σε ξεγεννάει ο γιατρός σου και η μαία σου, αλλά ο γιατρός και η μαία της εφημερίας (όπως δηλαδή και στην Αγγλία και σε πολλές άλλες χώρες!). Οπότε για μένα, που είχα αλλάξει ήδη 2-3 γιατρούς μέχρι να βρω κάποιον να μιλάει καταρχήν σωστά αγγλικά, και κατά δεύτερον να μου εμπνέει εμπιστοσύνη, ήταν λίγο σενάριο τρόμου να βρεθώ σε μια αίθουσα τοκετού με κάποιον άγνωστο γιατρό που να μιλάει μόνο Σέρβικα! (έμαθα επίσης φέτος, ότι αν θες μπορείς με κάποια σχετική «συνεννόηση» να κανονίσεις και δική σου μαία/γιατρό)

Κοινωνική ζωή για γονείς υπάρχει:
Δεν την έλεγες και τρομερή τη δική μας κοινωνική ζωή σίγουρα, αλλά έχοντας ένα μικρό μωρό, τον περισσότερο καιρό δεν είχαμε και το κουράγιο για κάτι περισσότερο. Και όταν είχαμε, προτιμούσαμε να πάμε ένα σινεμά με τον άντρα μου ή ένα δείπνο, ήσυχα και ωραία.

Η διεθνής κοινότητα του Μαυροβουνίου είναι πολύ μικρή και η δικτύωση γίνεται κυρίως μέσω του σχολείου, με γονείς συμμαθητών. Κατά τα άλλα, υπάρχει η πρεσβεία της Ελλάδας με λίγους εκλεκτούς συμπολίτες μας, το club των Διεθνών Γυναικών που οργανώνουν εβδομαδιαίες συναντήσεις και επιπλέον ένα group expats το Internations με διάφορα events.

Εγώ προσωπικά περιορίστηκα στον σύλλογο γονέων του σχολείου, και εάν ήθελα έναν καφέ ή μια έξοδο με φίλη, υπήρχε κάθε χρονιά τουλάχιστον 1 μαμά συμμαθητή του γιου μου διαθέσιμη 🙂

Θέματα διατροφής:
Μαγειρεύω πάντα απλά πράγματα, οπότε δεν με δυσκόλεψε καθόλου η μετάβαση. Έβρισκα όλα όσα ήθελα, αν και η ποικιλία σε όσπρια και ψάρια είναι αρκετά περιορισμένη σε σχέση με Ελλάδα.

Έχουν μια ωραία κλειστή λαική αγορά από όπου ψώνιζα κάθε δευτερη μέρα φρέσκα φρούτα και λαχανικά εποχής.

Οι Μαυροβούνιοι λατρεύουν το κρέας, και στα εστιατόρια τους θα βρεις σπεσιαλιτέ τους σε τεράστιες μερίδες, σωστές θερμιδικές βόμβες! Μια απο αυτές για παράδειγμα είναι το popeci: 2 σνιτσελ ρολά, γεμιστά με τυριά και αλλαντικά, και από πάνω μια παχιά στρώση μαγιονέζας και τριμμένου τυριού! Είναι βέβαια και δυο μέτρα όλοι τους, οπότε χαλάλι 😉

Τα παιδιά μας, ευτυχώς, όσο δύσκολα είναι στο θέμα του ύπνου, τόσο εύκολα είναι στο θέμα του φαγητού, οπότε δεν αντιμετωπίσαμε κανένα ιδιαίτερο θέμα.

Γλώσσα? Μιλάνε αγγλικά; Είχατε θέμα με τη γλώσσα? Τα παιδιά;

Είχαμε θέμα με τη γλώσσα, δε μιλάνε καθόλου καλά αγγλικά! Eυτυχώς όμως υπήρχε καλή διάθεση, από όλες τις πλευρές, οπότε η συνεννοήση γινόταν. (Βοηθάει πολύ να κάνεις σωστά τις αναπαραστάσεις ζώων πχ ¨Μουυυυ» ή «Μπεεεε» στο κρεοπωλείο, και όλα καλά!).
Επίσης βοηθάει να μάθεις έστω τα βασικά για να γίνεται η εισαγωγή στη γλώσσα τους και να κερδίζεις τη συμπάθειά τους .

Περί διαμονής…

Ο μέσος ντόπιος ζει σε μικρά διαμερίσματα ή σπίτια, με πολύ βασικό εξοπλισμό (πχ. πολλά δεν έχουν καν απορροφητήρα! Να μην πω για πλυντήριο πιάτων). Μέναμε σε μια από τις καλύτερες υποτίθεται περιοχές, (πολύ κοντά σε πρεσβείες, υπουργικές κατοικίες κοκ) και πάλι τα σπίτια ήταν οριακά «άνετα» και με δικό τους κήπο. Οι πολυτελείς κατοικίες, και οι «επαύλεις», ανήκουν σε λίγους και γνωστούς «πλούσιους» της Ποντγκοριτσιανής κοινωνίας.

Καθημερινή ρουτίνα? Ποια είναι η καθημερινή σας ρουτίνα ?
Η καθημερινή μας ρουτίνα πέρασε από πολλά στάδια.

Τον πρώτο καιρό, μετά απο 12 συναπτά έτη σκληρής εργασίας, απολάμβανα την πρωτόγνωρη αίσθηση “ελευθερίας” μου και περνούσα χρόνο με τον γιο μου, που τόσο μου έλειπε. Τον πήγαινα σχολείο, πήγαινα για τα ψώνια της μέρας, έκανα τις δουλειές μου, τον έπαιρνα και πηγαίναμε από παγωτό στην πλατεία, μέχρι για ιππάσία στα γύρω βουνά.

Στη συνέχεια, λόγω δυσκολιών στην αρχή της εγκυμοσύνης και λήψης προγεστερόνης, άρχισα να “βαραίνω” λίγο. Στο 2ο ευκολότερο τρίμηνο επανήλθαμε στους “ανάλαφρους” ρυθμούς μας.

Μετά τη γέννα, στην αρχή περιοριστήκαμε πάλι αρκετά στο σπίτι αλλά σύντομα αρχίσαμε και πάλι την κανονική ζωή μας. Εγώ βρήκα βοήθεια κι έτσι άρχισα να κάνω γυμναστική, να πηγαίνω ενιότε για καποιον καφέ/φαγητό με φίλη και τέλος μπήκε στη ζωή μου το blogging, το τελευταίο εξάμηνο πριν φύγουμε οριστικά.

Τα Σαββατοκύριακα ήταν άκρως οικογενειακά συνήθως, με όμορφες, κοντινές εκδρομές στην υπέροχη φύση του Μαυροβουνίου.

Περί της σχέσης των ξένων με τους ντόπιους:

Στο Μαυροβούνιο δεν ένιωσα ποτέ εκτός κλίματος, ή ανεπιθύμητη. Οι ντόπιοι μας συμπαθούν και το δείχνουν, είναι απλοί άνθρωποι και αρκετά φιλόξενοι. Είναι επίσης εξαιρετικά φιλικοί με τα παιδιά!

Δεν μπορώ με βεβαιότητα να κρίνω για το κατά πόσο ενσωματώνονται οι ξένοι στην τοπική κοινωνία, γιατί κι εμείς είχαμε κυρίως αλληλεπίδραση με λίγους Έλληνες ή ξένους από το σχολείο του γιου μας.
Η Ελληνική κοινότητα είναι πάντως πολύ μικρή και ειδικά σε αντίστοιχη φάση σαν τη δική μας δηλαδη με μικρά παιδιά κοκ.

Τι σου λείπει πιο πολύ από την Ελλάδα:

Από την Ελλάδα μου έλειπαν οι φίλοι μας και η οικογένειά μου. Και το καλό ψάρι! Κατά τα άλλα ευτυχώς το κλίμα και τα τοπία είναι πολύ κοντά στα ελληνικά δεδομένα, οπότε δε νιώθεις ποτέ πραγματικά “ξεριζωμένος”. “Ντε-μεκ ξενιτιά” όπως συνήθιζα να την λέω!

 

Ευχαριστούμε Χριστίνα που μοιράστηκες όλα αυτά μαζί μας!

Αν είσαι και συ μαμά που ζεις/έζησες στο εξωτερικό και θέλεις να μοιραστείς τις εμπειρίες σου μαζί μας μπορείς να μου στείλεις ένα μήνυμα. Πού ξέρεις, όλο και κάποια μπορεί να βρεθεί στη θέση σου και να της φανούν χρήσιμες οι πληροφορίες που θα δώσεις!

* Τις φωτογραφίες μας τις έστειλε όλες η Χριστίνα

Related Post